Gümüşhane Üniversitesi Ahmed Ziyâüddin Gümüşhânevî Uygulama ve Araştırma Merkezi tarafından düzenlenen “Gümüşhane’den Dünyaya Uzanan Bir Ses: Ahmed Ziyâüddin Gümüşhânevî” başlıklı konferans, üniversitenin İlahiyat Fakültesi Konferans Salonu’nda yapıldı.
Büyük âlimin vefatının 133. yıl dönümü anısına düzenlenen programa akademisyenler ve öğrenciler yoğun ilgi gösterdi.
İlim Yolculuğu ve İstanbul Yılları
Konferansa konuşmacı olarak katılan İstanbul Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Necdet Yılmaz, “Gümüşhaneli Ahmed Efendi: Ziyâiyye ve ‘Câmi’ Anlayışı” başlıklı sunumunda Ahmed Ziyâüddin Gümüşhânevî’nin hayatı, ilmî şahsiyeti, tasavvufî yönü, eserleri ve irşat anlayışı hakkında kapsamlı bilgiler verdi.
Konuşmada, Ahmed Ziyâüddin Gümüşhânevî’nin yalnızca Gümüşhane’nin yetiştirdiği önemli bir âlim ve mutasavvıf olmadığı, aynı zamanda Osmanlı ilim, irfan ve tasavvuf geleneğinde derin izler bırakan öncü şahsiyetlerden biri olduğu vurgulandı.
Doç. Dr. Yılmaz, Gümüşhânevî’nin çocukluk ve gençlik yıllarından başlayarak ilim yolculuğunu, İstanbul’daki eğitim hayatını, dönemin önde gelen âlimleriyle irtibatını ve irşat faaliyetlerini dinleyicilerle paylaştı. Gümüşhânevî’nin ilmî disiplin ile tasavvufî terbiyeyi bir arada ele alan yaklaşımına dikkat çeken Yılmaz, onun düşünce dünyasında ilmin, ahlakın ve manevî olgunlaşmanın birbirinden ayrı düşünülemeyeceğini ifade etti.
Kuşatıcı Bir İlim Anlayışı: Câmi Metodu
Konferansta Ahmed Ziyâüddin Gümüşhânevî’nin eserlerine de ayrıntılı şekilde temas edildi. Özellikle hadis, ahlak, tasavvuf ve irşat alanlarında kaleme aldığı eserlerin, onun “câmi” yani kuşatıcı bir ilim ve irfan anlayışına sahip olduğunu gösterdiği belirtildi.
Bu çerçevede Gümüşhânevî’nin eserlerinde sadece teorik bilgi aktarımının değil, insanı ahlaken olgunlaştırmayı ve toplumsal hayata yön vermeyi amaçlayan bir üslubun öne çıktığı dile getirildi. Doç. Dr. Yılmaz, Gümüşhânevî’nin eserlerinden hareketle onun ilimle ameli, bilgiyle hikmeti, zikirle sosyal sorumluluğu birlikte değerlendiren bir çizgiye sahip olduğunu ifade etti.
Programda Gümüşhânevî’nin öğütleri üzerinde de duruldu. Onun talebelerine ve müridlerine yönelttiği nasihatlerde samimiyet, tevazu, çalışkanlık, ilme bağlılık, güzel ahlak, kardeşlik ve hizmet bilincinin öne çıktığı belirtildi.
Konuşmada, Gümüşhânevî’nin insanı yalnızca bireysel ibadet hayatı bakımından değil, toplum içindeki sorumlulukları bakımından da inşa etmeyi hedefleyen bir irşat anlayışına sahip olduğu vurgulandı. Bu bağlamda onun öğütlerinde kalp terbiyesi kadar dilin, davranışın ve sosyal ilişkilerin de önemli bir yer tuttuğu ifade edildi.
Gönül Terbiyesi ve Sosyal Sorumluluk
Doç. Dr. Necdet Yılmaz, konuşmasında Ahmed Ziyâüddin Gümüşhânevî’nin eserlerinden ve öğütlerinden edebî örneklere de yer verdi. Gümüşhânevî’nin metinlerinde yer alan hikmetli ifadelerin, sade fakat etkili bir anlatımla insanı düşünmeye, kendini muhasebe etmeye ve ahlaki olgunluğa yönelttiğini belirtti.
Yılmaz, bu örnekler üzerinden Gümüşhânevî’nin üslubunda nasihat geleneğinin, tasavvufî inceliğin ve ilmî derinliğin bir arada bulunduğunu ifade etti. Ayrıca onun kullandığı dilin yalnızca bilgi vermeyi değil, gönle hitap ederek kişiyi irfanî bir dönüşüme davet etmeyi amaçladığına dikkat çekildi.
Konferansın sonunda, Gümüşhane Üniversitesi Ahmed Ziyâüddin Gümüşhânevî Uygulama ve Araştırma Merkezi Müdürü Prof. Dr. Berat Sarıkaya, kıymetli sunumları dolayısıyla Doç. Dr. Necdet Yılmaz’a plaket takdim etti.
